Quán nước ven đường ở Sài Gòn thường mở từ sáng tới khuya, dãy bàn nhựa xếp dọc lòng đường, mỗi bàn kê sát nhau tới mức khách ngồi quay lưng vào nhau vẫn nghe rõ câu chuyện. Trên bàn, ngoài ly đá và ống hút, luôn có thêm hai ba dĩa đồ ăn vặt đặt lệch về một phía, món nào cũng thơm và đều nằm trong tầm tay. Người ngồi xuống gọi ly nước trước, rồi mắt liếc qua chiếc xe đẩy bên hông quán xem hôm nay có gì. Chính khoảnh khắc đó quyết định bữa chính sau đó còn nguyên vẹn hay không.
Dọc những con hẻm ăn vặt quận 1, quận 3 buổi xế chiều
Khu ăn vặt các con hẻm nhỏ đổ ra đường lớn ở quận 1, quận 3 thường nhộn nhịp từ khoảng ba giờ chiều tới bảy giờ tối, sau đó thưa dần vì khách chuyển sang quán cơm. Đi từ ngã tư chính vào sâu trong hẻm chừng bốn tới năm phút, người đi bộ sẽ thấy hai bên là xe nước mía, xe bò bía, gánh bánh tráng trộn, mỗi xe cách nhau vài bước chân. Mặt tiền nhà hai bên hẻm phần lớn là nhà ở, chỉ một vài căn mở cửa làm quán, nên chỗ ngồi thường là ghế nhựa kê tạm trên vỉa hè. Khung giờ đông nhất là từ năm giờ tới sáu giờ rưỡi, lúc đó chỉ cần chậm chân một nhịp là hết bàn trống.
Vấn đề nằm ở chỗ đồ ăn vặt ở đây phần lớn là bột, là đậu, là bánh tráng trộn với rất nhiều dầu và gia vị. Một ly trà sữa hay ly nước mía đã ngọt, thêm dĩa bánh tráng trộn hoặc chén xoài lắc là bụng bắt đầu đầy hơi. Người ngồi lâu trong các quán nước hẻm này thường có thói quen gọi một ly nước đá lạt hoặc trà nóng, nhâm nhi chậm, và chỉ gọi tối đa hai món vặt chia cho nhiều người. Cách này giữ được cảm giác vui miệng mà không làm mất vị giác cho tô hủ tiếu hay dĩa cơm gà ăn sau đó.
Một bất tiện của khu này là chỗ gửi xe. Hẻm hẹp, xe máy dựng dọc theo vỉa hè, nhiều đoạn chỉ còn lối đi rộng khoảng hai gang tay. Vào giờ cao điểm, việc tìm được một khoảng trống để dựng xe có thể mất thêm vài phút, và trời mưa thì nước đọng thành vũng ngay giữa hẻm. Người đến sau thường phải đẩy xe ra tận đầu hẻm gửi rồi đi bộ ngược vào.
Quán cà phê vỉa hè và xe nước dạo quanh chợ Bến Thành tới đường Nguyễn Huệ
Vòng qua khu chợ Bến Thành rồi theo đường Nguyễn Huệ ra bờ sông, các xe nước dạo chen giữa dòng người đi bộ buổi tối. Mỗi xe chỉ chiếm một khoảng vỉa hè chừng một mét vuông, phía sau là thùng đá và vài chồng ly nhựa. Muốn tới được đây bằng xe buýt, trạm gần nhất nằm cách chợ vài phút đi bộ, còn gửi xe máy thì phải vào bãi ở mặt đường phía sau chợ. Buổi tối cuối tuần, đoạn từ chợ ra tới phố đi bộ chật kín người, còn buổi trưa các ngày trong tuần thì vắng hơn hẳn, chỉ lác đác vài xe nước dạo mở cửa.
Đồ uống ở dọc tuyến này chia làm hai nhóm rõ rệt. Nhóm nước ngọt có ga và trà sữa thì dễ gây nặng bụng, nhất là khi khách vừa đi bộ dưới nắng. Nhóm nước mát như nước dừa tươi, nước sâm, trà atiso đá lại nhẹ hơn và thường được người lớn tuổi chọn. Ăn vặt đi kèm ở đây chủ yếu là hạt dưa, hạt bí, khô gà lá chanh đóng gói sẵn, vài xe có thêm bắp nướng. Cách phổ biến để không đầy bụng trước bữa chính là chọn một món vặt khô, chia đều cho cả nhóm, và gọi nước không đường hoặc ít đường.
Điều đáng lưu ý là dọc tuyến này giá nước có thể chênh nhau giữa xe dạo và quán có mái che, nhưng mức chênh không lớn. Thay đổi đáng kể hơn là chỗ ngồi. Nhiều xe dạo trước đây kê ghế nhựa sát lề, nay phải dời vào trong hoặc bỏ hẳn ghế vì quy định giữ vỉa hè thông thoáng. Khách muốn ngồi lâu thường phải tìm quán cà phê có mặt bằng cố định, chấp nhận trả thêm chút ít để có chỗ ngồi ổn định.
Quán nước trong hẻm nhỏ đường Phan Xích Long và khu ẩm thực đêm quận Phú Nhuận
Khu đường Phan Xích Long và các hẻm ăn đêm quanh quận Phú Nhuận có nhịp khác hẳn trung tâm. Quán mở từ khoảng sáu giờ tối tới gần sáng, khách chủ yếu là người đi làm về muộn và nhóm bạn trẻ tụ tập. Mỗi quán thường có hai khu: khu ngoài mặt tiền dành cho khách gọi nước, khu trong hoặc tầng trên dành cho khách gọi món chính. Lối vào nhiều quán nằm lệch về một bên hẻm, phải đi qua một đoạn sân nhỏ mới tới bàn, nên nếu chỉ nhìn từ ngoài đường sẽ dễ đi lố.
Ở đây, việc gọi đồ uống kèm ăn vặt tách bạch hơn. Thực đơn nước thường có trà đá, nước ngọt, bia, và vài loại sinh tố. Đồ ăn vặt đi kèm là nem chua rán, phô mai que, khoai tây chiên, gà viên chiên. Những món này ngon miệng nhưng nhiều dầu mỡ, dễ làm bụng nặng nếu ăn quá nửa phần trước khi món chính lên bàn. Kinh nghiệm của khách quen là gọi một phần nhỏ nhất, ăn vài miếng cho vui, uống nước lọc hoặc trà nóng để trung hòa, rồi để dành bụng cho món chính. Thời gian từ lúc gọi nước tới lúc món chính lên thường khoảng mười lăm tới hai mươi phút, đủ để cuộc trò chuyện bắt đầu mà không kịp ăn no.
Một trở ngại của khu này là giờ mở cửa thất thường. Có quán đúng bảy giờ tối mới kéo bàn ra, có quán đóng đột ngột giữa tuần mà không báo trước. Vào mùa mưa, đoạn hẻm thấp gần đường lớn thường ngập tới mắt cá chân sau cơn mưa chiều, khách phải đi vòng qua lối khác. Ai muốn chắc chắn có chỗ ngồi thì nên tới trước giờ cao điểm, khoảng sáu giờ tối, khi bàn còn trống và quán chưa quá ồn.
Câu hỏi thường gặp
Uống nước ngọt trước khi ăn có làm no nhanh hơn không?
Đúng, nước ngọt có ga và trà sữa dễ gây đầy hơi, nhất là khi uống nhanh. Nếu muốn giữ bụng cho món chính, nên chọn nước không đường hoặc trà nóng.
Ăn vặt bao nhiêu thì vẫn còn chỗ cho món chính?
Tùy loại, nhưng một phần nhỏ chia cho hai ba người, ăn vài miếng rồi dừng là mức an toàn. Ăn hết cả dĩa khoai tây chiên hay nem chua rán thường khiến bữa chính bị ngấy.
Quán nước ở Phú Nhuận mở tới mấy giờ?
Phần lớn mở từ sáu giờ tối tới gần sáng, nhưng giờ đóng cửa thất thường. Nên tới trước bảy giờ tối để có bàn và tránh đợi lâu.
Đọc thêm: Cách cân thức ăn ở quán chay tự chọn để ăn vừa đủ
