Dòng xe máy từ đường Nguyễn Văn Cừ bò lên miệng cầu vượt Nguyễn Tri Phương, khúc đầu dốc rộng bốn mét nhưng chỉ hai hàng xe chen nhau, tiếng pô nổ lụp bụp dưới gầm bê tông, mùi xăng loãng quyện với mùi bụi ngai ngái của trụ xi măng. Người đàn ông chở thùng xốp phía sau giữ nguyên một tay lái, tay kia chống xuống yên giữ thăng bằng. Phía bên kia dốc, chiều xuống thông thoáng hơn, xe lao vút như có một cái rãnh bí mật nào đó dẫn thẳng ra đại lộ. Cầu vượt trong thành phố vận hành theo hai nhịp trái ngược: lên nặng như leo dốc núi, xuống nhẹ như trượt máng.
Cầu vượt Nguyễn Tri Phương và nút giao ba tầng phía dưới
Đoạn dốc phía quận 5 bắt đầu chật từ khoảng sáu giờ bốn mươi, khi làn xe từ Hùng Vương đổ về đã kín tới chân cầu. Đi từ chân dốc lên tới đỉnh mất trung bình sáu tới tám phút, trong khi khung chín giờ sáng cùng tuyến chỉ mất chưa tới một phút. Miệng dốc bên này có hai lối rẽ trái nối xuống đường Nguyễn Chí Thanh, nhiều xe máy chọn cách chui xuống làn hỗn hợp phía dưới để thoát nhanh hơn, dù phải dừng đèn đỏ hai lần ở vòng xoay. Bất tiện nằm ở chỗ mặt cầu hẹp, không có làn dừng khẩn cấp, xe hỏng giữa dốc là cả một khối phía sau đứng im. Vào mùa mưa, nước đọng thành vũng dài ở chân dốc phía quận 10, xe phải lách qua mép trái sát dải phân cách.
Cầu vượt Bảy Hiền chật ở hướng vào trung tâm
Cầu vượt Bảy Hiền nằm trên trục Trường Chinh, bắc ngang nút giao với Cách Mạng Tháng Tám. Hướng từ ngã tư An Sương vào trung tâm chật gấp ba lần hướng ngược lại. Đo từ chân dốc phía ngoài vào tới điểm xuống gần chợ Tân Bình mất khoảng mười phút lúc bảy giờ, còn chiều ngược lại chỉ bốn phút. Hai bên thành cầu có dải lan can thấp, người đi xe đạp điện thường bám sát mép phải vì sợ lẫn vào dòng xe tải. Có một mẹo dân đường quen: đi thêm khoảng tám trăm mét theo đường Trường Chinh, rẽ vào hẻm 268 thông ra Phạm Văn Hai, vòng ra lại đầu cầu phía bên kia, tổng thời gian nhanh hơn nếu cầu đang kẹt cứng. Tuy nhiên hẻm này nhỏ, hai xe máy tránh nhau phải dừng lại.
Cầu vượt Hàng Xanh và nhịp đèn dưới chân cầu
Dưới chân cầu Hàng Xanh, hệ thống đèn giao thông chia làm bốn pha, xe máy muốn lên cầu phải đứng chờ ở làn giữa. Khung bảy giờ tới bảy giờ bốn mươi sáng, dòng xe từ cầu Điện Biên Phủ đổ xuống dài tới gần nghĩa trang thành phố. Đi hết đoạn dốc lên tới giữa cầu mất khoảng năm phút, nhưng nếu bắt đúng nhịp đèn xanh ngay khi pha dành cho xe máy mở, có thể qua trong hai phút. Điểm bất tiện: mép phải sát lan can có một đoạn khoảng ba mét bị trũng, đọng cát và nước, xe tay ga dễ trượt bánh nếu thắng gấp. Cây xanh hai bên đầu cầu mọc thấp, khi trời mưa lớn tán lá che khuất tầm nhìn biển báo chỉ dẫn làn.
Cầu vượt Văn Thánh phía sau khu du lịch
Cầu vượt Văn Thánh bắc qua xa lộ Hà Nội, nối Nguyễn Hữu Cảnh với Điện Biên Phủ. Đoạn này lên dốc thoải, ít xe tải nặng, nhưng lại là chỗ giao thoa với dòng xe từ hầm vượt sông Sài Gòn. Lúc tám giờ tối, dòng xe máy từ hướng quận 2 về trung tâm khá đông vì trùng giờ tan ca của các khu văn phòng dọc đường Nguyễn Cơ Thạch. Đi từ chân dốc phía Thủ Thiêm tới đỉnh cầu mất gần bốn phút, khung chín giờ tối rút xuống còn chưa tới một phút. Điều đáng chú ý là một số xe máy chạy ngược chiều trên đoạn dốc phụ dành cho người đi bộ ở mép trái, gây nguy hiểm vào lúc trời tối.
Đoạn dốc cầu Sài Gòn cũ hướng về Thủ Đức
Cầu Sài Gòn cũ có làn xe máy riêng bên phải, dốc dài hơn các cầu vượt nội đô. Hướng từ trung tâm sang Thủ Đức chật hơn hẳn, nhất là từ sáu giờ chiều tới bảy giờ tối, khi xe từ các công ty trong khu chế xuất Linh Trung đổ về. Đo từ chân dốc phía quận 1 tới đỉnh mất khoảng bảy phút, trong khi sáng chủ nhật cùng tuyến chưa tới một phút. Gầm cầu phía bờ Thủ Thiêm có bãi giữ xe máy nhỏ, sức chứa khoảng ba chục chiếc, nhưng nhiều hôm kín chỗ vì người dân để xe rồi đi bộ sang công viên. Mặt cầu có vài vết nứt nhỏ đã trám nhựa đường, xe chạy qua hơi xóc.
Lối tắt qua cầu vượt Cây Gõ và đường Võ Văn Kiệt
Cầu vượt Cây Gõ nằm trên đường Hồng Bàng, nối quận 5 với quận 6. Đây là cầu vượt ngắn, dốc đứng, nhưng thường vắng vào buổi trưa. Đo từ chân dốc phía Minh Phụng tới đỉnh chỉ mất khoảng hai phút, kể cả lúc đông nhất lúc năm giờ chiều. Vì dốc ngắn, nhiều xe máy phân khối nhỏ phải về số thấp, dễ chết máy nếu chở nặng. Một thay đổi đáng lưu ý: từ khi tuyến Võ Văn Kiệt mở rộng, lượng xe máy qua cầu này giảm rõ rệt, nhường chỗ cho xe buýt và xe tải nhẹ. Người đi xe máy hướng về Bình Tân thường chọn cầu này thay vì cầu vượt Nguyễn Tri Phương để né khúc kẹt trước chợ Bình Tây.
Thói quen canh giờ và chọn làn ở các cầu vượt nội đô
Người đi xe máy quen đường thường canh hai khung giờ trống trên hầu hết cầu vượt: khoảng chín giờ tới mười giờ sáng và sau tám giờ tối. Các cầu như Bảy Hiền hay Hàng Xanh có nhịp đèn thay đổi theo giờ, nên đi sát mép trái thường nhanh hơn mép phải khoảng một tới hai phút vì ít xe tải. Bất tiện chung của các cầu vượt là không có chỗ dừng chân, người bán hàng rong không thể bám theo, nên ai khát nước phải đợi xuống hết dốc mới mua được. Một số cầu như Nguyễn Tri Phương có camera gắn ở đỉnh, xe dừng đèn đỏ trên cầu sẽ bị nhắc nhở. Việc chọn cầu phụ để né cầu chính đôi khi mất thêm mười phút vòng đường, nên cách tốt nhất vẫn là đi sớm hơn mười lăm phút so với giờ cao điểm.
Đọc thêm: Đi taxi hay xe công nghệ cho đoạn ngắn ở Sài Gòn: tính từ Bà Hạt qua Nguyễn Trãi
